HEPWORTH, Barbara (1903-1975)
İngiliz, heykelci. Yapıtları İngiltere’ de soyut sanatın ilk ve en önemli örneklerinden sayılır.
10 Ocak 1903’te Yorkshire’da Wakefield’de doğdu, 20 Mayıs 1975’te Cornwall’da St. Ives’de öldü. 1920’de Leeds School of Art’ta, 1921-1924 arasında da Londra’daki Kraliyet Sanat Okulu’nda öğrenim gördü. Buradaki öğrenciliği sırasında Henry Moore’la yaşam boyu sürecek bir dostluk kurdu. 1924’te İtalya’ya gitmek için bir burs kazandı, 1926’ya değin Floransa ve Roma’da araştırmalarda bulundu. 1925’te kendi gibi heykelci olan John Skeaping’le evlendi. 1928’de onunla birlikte Londra’da ilk sergisini açtı.
1931’de, daha sonra evlendiği heykelci Ben Nicholson’la tanıştı. Aynı yıl Nicholson’m da üyesi olduğu ve o günlerde lirik manzara resminden soyutlamaya yönelen Seven and Five Society (Yediler ve Beşler Birliği) adlı gruba katıldı. 1932’de Fransa’ya gitti, Braque, Brancusi, Picasso ve Mondrian gibi öncü sanatçılarla tanıştı. Londra’ya dönüşünde Nicholson ve Moore’la aynı atölyeyi paylaştı. Bu üç sanatçı 1933’te Unit I adlı grubu kurarak İngiltere’de soyut sanatın öncülüğünü yaptılar ve çalışmalarıyla kısa zamanda uluslararası üne kavuştular. Hepworth 1939’da savaş nedeniyle Londra’yı terkederek St. Ives’e yerleşti. 1954’te Nicholson’dan ayrılması ve iki yıl sonra da oğlunun ölmesinin verdiği moral çöküntüsünü yenmek için öteden beri kültürüne ilgi duyduğu Yunanistan’a yaptığı gezi dışında, St. Ives’den uzun süreli ayrılmadı. 1975’te, stüdyo olarak kullandığı evinde çıkan bir yangın sırasında öldü. Evi bir yıl sonra müze olarak halka açıldı.
Hepworth’un sanatı Moore’unkiyle aynı evrelerden geçmiştir. O da Moore gibi 1930’lardaki yapıtlarında kütleyi yer yer boşaltarak çeşitli büyüklükte deliklere ve içbükeyliklere yer vermiştir. Canlılar dünyasının çeşitli biçimlerini çağrıştıran (biomorfik) bu çalışmalarının çoğu nonfigüratiftir. 1934-1939 arasında ise Nicholson’m da etkisiyle figüratif çalışmaya başlayarak, benzer geometrik biçimleri yan yana getirdiği düzenlemeler yapmıştır. 1943-1947 arasında Cornv/aH’ın doğal manzaralarından etkilenmiştir. 1947’den sonra insan konusunu işlemeye yönelmiş, Moore’da da görülen bir yaklaşımla yüzlerde temsili çizgiler kullanırken, gövdeyi oluşturan kütlede yalın biçimi ön plana almıştır. 1950’den sonra gene nonfigüratif yapıtlar oluşturmuştur.
Taş olsun, ahşap olsun malzeme kullanmadaki ustalığı, yüzeyleri oluştururken gösterdiği özen, doluluk boşluk oranlarının uyumu ve bunlar arasındaki geçişin yumuşaklığı Hepworth’u ülkesinin önde gelen sanatçıları arasına sokmuştur. 1953’te Bilinmeyen Siyasal Tutukluya adını verdiği çalışmasıyla Uluslararası Heykel Yarışması’nda ikincilik ödülüiıü, 1959’da Sâo Paulo Bienali (iki yıllık sergi) büyük ödülünü ve 1965’te de Tokyo Bienali’nde Dış İşleri Bakanlığı Ödülü’nü almıştır. Çeşitli üniversitelerce onursal doktorluk unvanı da verilen Hepworth 1958’de Order of the British Empire nişanıyla ödüllendirilmiştir.
• YAPITLAR (başlıca): Uzanmış Figür, 1932; Dönen Biçimler, 1950, Country Council Koleksiyonu, Hertfordshire, İngiltere; Kontrpuan Biçimler,1950, Essex, İngiltere; Düşey Biçimler, 1951, Hatfield, İngiltere; Bilinmeyen Siyasal Tutukluya, 1953, Tate Galerisi, Londra; iki Figür, 1954-1955, Photo Gallery, Londra; Meridyen, 1959, Parlamento Binası, Londra; Figür, 1959-1960; Tek Biçim, 1961-1962, Greater London Council Koleksiyonu, Londra; Oval Oyuk, 1965, Modern Sanatlar Müzesi, Londra.
• KAYNAKLAR: A. Bowness, Barbara Hepworth, Dra-wines from a Sculptor’s Landscape, 1966; W. Gibson, Barbara Hepworth, Sculptress, 1946; H. Read, Barbara Hepworth Carvings ana Drawings, 1952.
Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi